اشعار محمد حسين شهريار

rezaaa

اين تاپيك رو به درخواست دوست خوبم شيرين يا همون baran-x ايجاد كردم و ايشالا به زودي بنابر درخواست چندنفر از عزيزان ديگه مون از اساتيد شعرنو يا معاصر تاپيكهاي متنوعي ايجاد ميشه تا طرفداران شاعران ديگه هم از اين بخش استفاده بيشتري ببرند. ضمن اينكه براي دوستاني كه به بخش مشاعره علاقمندن و كتاب هاي منظورشون در دسترسشون نيست و يا حضور ذهن ندارن براي نوشتن بيت (ابيات) مورد نظرشون تو مشاعره ٬ دارم تلاش ميكنم آرشيو بي نظيري از كتابهاي الكترونيكي با فورمت (PDF) از شاعران نامي اين سرزمين تو بخش گفتگوي آزاد و تاپيك كتابهاي الكترونيكي براي استفاده شما دوستان خوبم قرار بدم تا ازين به بعد زحمتشون رو كم و تمايل و رغبتشون رو دوچندان كنم.اميدوارم بتونم كمك كوچكي كرده باشم.
بازم از دوست خوبم شيرين عزيز براي حمايت اين تاپيك تازه و همچنين دوستان خوبي كه باحضورشون درين بخش بمن انرژي بيشتري براي خدمتگزاري ميدن ٬ بي نهايت سپاسگزارم.
خوب باشيد.
ياحق.
شيرين خانم بسم اله :

setare_soheil

مناجات

sima_bl

انتظار

باز امشب اي ستاره تابان نيامدي
باز اي سپيده شب هجران نيامدي

شمعم شكفته بود كه خندد بروي تو
افسوس اي شكوفه خندان نيامدي

زنداني تو بودم و مهتاب من چرا
باز امشب از دريچه زندان نيامدي

با ما سر چه داشتي اي تيره شب كه باز
چون سرگذشت عشق به پايان نيامدي

شعر من از زبان تو خوش صيد دل كند
افسوس اي غزال غزلخوان نيامدي

گفتم بخوان عشق شدم ميزبان ماه
نامهربان من تو كه مهمان نيامدي

خوان شكر به خون جگر دست مي دهد
مهمان من چرا به سر خوان نيامدي

نشناختي فغان دل رهگذر كه دوش
اي ماه قصر بر لب ايوان نيامدي

گيتي متاع چون منش آيد گران به دست
اما تو هم به دست من ارزان نيامدي

صبرم نديده اي كه چه زورق شكسته اي است
اي تخته ام سپرده به طوفان نيامدي

در طبع شهريار خزان شد بهار عشق
زيرا تو خرمن گل و ريحان نيامدي

sima_bl

تو بمان و دگران

از تو بگذشتم و بگذاشتمت با دگران
رفتم از كوي تو ليكن، عقب سر نگران

ما گذشتيم و گذشت آنچه تو با ما كردي
تو بمان و دگران واي به حال دگران

رفته چون مه به مجاقم كه نشانم ندهند
هر چه آفاق بجويند كران تا به كران

مي روم تا كه به صاحب نظري باز رسم
محرم ما نبود ديده كوته نظران

دل چون آينه اهل صفا مي شكنند
كه ز خود بي‌خبرند اين ز خدا بي‌خبران

دل من دار كه در زلف شكن در شكنت
يادگاري است ز سر حلقه شوريده سران

گل اين باغ به جز حسرت و داغم نفزود
لاله رويا تو ببخشاي به خونين جگران

ره بيدادگران بخت من آموخت ترا
ورنه دانم تو كجا و ره بيدادگران

سهل باشد همه بگذاشتن و بگذشتن
كاين بود عاقبت كار جهان گذران

شهريارا غم آوارگي و در به دري
شورها دردلم انگيخته چون نوسفران

mahdisagheb

محمدحسین شهریار

سید محمدحسین بهجت تبریزی (۱۲۸۵ - ۲۷ شهریور ۱۳۶۷) متخلص به شهریار (قبل از آن بهجت) شاعر ایرانی بود که شعرهایی به زبان‌های فارسی و ترکی آذربایجانی دارد. از شعرهای معروف او می‌توان به «علی ای همای رحمت» و «آمدی جانم به قربانت» به فارسی و «حیدر بابایه سلام» (به معنی سلام بر حیدر بابا) به ترکی آذربایجانی اشاره کرد. روز وفات این شاعر در ایران روز ملی شعر نام‌گذاری شده‌است.

زندگی

شهریار به سال ۱۲۸۵ درتبریز متولد شد.دوران طفولیت خود را در روستای مادری قایش قورشاق و روستای پدری خشکناب در بخش قره‌چمن آذربایجان ایران سپری نمود . پدرش حاج میر آقا خشکنابی نام داشت که در تبریز وکیل بود. پس از پایان سیکل اول متوسطه در تبریز در سال ۱۳۰۰ برای ادامهٔ تحصیل از تبریز به تهران رفت و در مدرسهٔ دارالفنون (تا ۱۳۰۳) و پس از آن در رشتهٔ پزشکی ادامهٔ تحصیل داد. حدود شش ماه پیش از گرفتن مدرک دکتری «به علل عشقی و ناراحتی خیال و پیش‌آمدهای دیگر» ترک تحصیل کرد (زاهدی ۱۳۳۷، ص ۵۹). پس از سفری چهارساله به خراسان برای کار در ادارهٔ ثبت اسناد مشهد و نیشابور، شهریار به تهران بازگشت و به سال ۱۳۱۵ در بانک کشاورزی استخدام و پس از مدتی به تبریز منتقل شد. بعدها دانشگاه تبریز وی را يکی از پاسداران شعر و ادب ميهن خواند و عنوان استاد افتخاری دانشکده ادبيات تبريز را نیز به وی اعطا نمود شهریار پس از انقلاب ۱۳۵۷، شعرهایی در مدح نظام جمهوری اسلامی و مسئولین آن، از جمله روح الله خمینی و سید علی خامنه‌ای و نیز اکبر هاشمی رفسنجانی (انتشار پس از مرگ شهریار)سرود.

شهریار در روزهای آخر عمر به دلیل بیماری در بیمارستان مهر تهران بستری شد و پس از مرگ در ۱۳۶۷، بنا به وصیت خود در مقبرةالشعرا در تبریز دفن شد. شهریار دو دختر به نام‌های شهرزاد و مریم و یک پسر به نام هادی داشت.

عشق و شعر
گفته می‌شود، شهریار سال آخر رشته پزشکی بود که عاشق دختری شد. پس از مدتی خواستگاری نیز از سوی دربار برای دختر پیدا می‌شود. گویا خانواده دختر با توجه به وضع مالی محمدحسین تصمیم می‌گیرند که دختر خود را به خواستگار مرفه‌تر بدهند. این شکست عشقی بر شهریار بسیار گران آمد و با این که فقط یک سال به پایان دوره ۷ ساله رشته پزشکی مانده بود ترک تحصیل کرد. غم عشق حتی باعث مریضی و بستری شدن وی در بیمارستان می‌شود. ماجرای بیماری شهریار به گوش دختر می‌رسد و همراه شوهرش به عیادت محمد در بیمارستان می‌رود. شهریار پس از این دیدار در بیمارستان شعری را که دو بیت آن در زیر آمده است، در بستر می‌سراید. این شعر بعد ها با صدای غلامحسین بنان به صورت آواز خوانده شد.

* آمدی جانم به قربانت ولی حالا چرا
* بی وفا حالا که من افتاده‌ام از پا چرا

...

* نازنینا ما به ناز تو جوانی داده‌ایم
* دیگر اکنون با جوانان ناز کن با ما چرا

شهریار بعد از این شکست عشقی که منجر به ترک تحصیل وی می شود به صورت جدی به شعر روی می آورد و منظومه های زیادی را می سراید. وی اولین دفتر شعر خود را در سال ۱۳۰۸ با مقدمه ملک‌الشعرای بهار، سعید نفیسی و پژمان بختیاری منتشر کرد. بسیاری از اشعار او به فارسی و ترکی آذربایجانی، جز آثار ماندگار این زبان‌هاست. منظومه حیدربابایه سلام، سروده شده به سال ۱۳۳۳، از مهم‌ترین آثار ادبی ترکی آذربایجانی شناخته می‌شود.

شعرها و کتاب ها
* حیدر بابایه سلام، شعر ترکی
* کلیات محمد حسین شهریار، مجموعه اشعار به زبان فارسی

rezaaa

حيدربابا

حيدربابا نام کوهى در زادگاه استاد محمد حسين بهجتى تبريزى ملقب به شهريار است . منظومة « حيدربابايه سلام » نخستين بار در سال ١٣٣٢ منتشر شد و از آن زمان تا کنون به زبانهاى مختلفى ترجمه شده است . ليکن ترجمه بى بديل آن به شعر منظوم فارسى توسط دکتر بهروز ثروتيان شاهکارى ماندگار است . مترجم در توضيح هدف خود از انجام اين کار بسيار دشوار مى گويد : « زيبايى يک شعر در وزن و آهنگِ کلماتِ همنشين در يک بيت و هماهنگى آواها از نظر نرمى و درشتى و حتى برداشت و فروداشتِ حرکات نهاده شده که ذوق و استعداد هنرمند آنها را به هم دوخته ، است تا خواست دل او را به صورتى مؤثر و دل انگيز بيان کند . از همين روست که هر گونه تغيير در صورتِ شعر زيبايى و دلربايى آن را پريشان مى سازد بى آنکه شايد به شکل خيالى يا معنى آن لطمه اى بزند . » با اين حال مترجم معتقد است که هيچ ترجمه اى قادر به انتقال کاملِ بار احساسى و معنوى موجود در اين اثر نيست . منتقدان در توجيه ترجمه زيباى ايشان اين مثل فرانسوى را متذکر شده اند که : ترجمه به زن مى ماند اگر وفادار باشدزيبا نيست واگر زيبا باشد وفادار نيست .
حيدربابا سندى زنده است ، و پرده اى رنگين و برجسته از زندگى در روستا را نشان مى دهد . مضمون اغلب بندهاى آن شايستة ترسيم و نقاشى است . زيرا از طبيعت جاندار سرچشمه مى گيرد . قلب پاک و انسان دوستِ شهريار بر صحنه ها نور مى ريزد و خوانندگان شعرش را به گذشت هاى دور مى برد . نيمى از اين منظومه نامنامه و يادواره است که شاعر در آن از خويشان وآشنايان و مردم زادگاه خود و حتى چشمه ها و زمينها و صخره هاى اطراف خشگناب نام مى برد و هر يک را در شعر خود جاودانگى مى بخشد .

787878787878787878787878787878787878787878787878787878787878787

آذرى :

(١)
حيدربابا ، ايلديريملار شاخاندا
سئلر ، سولار ، شاققيلدييوب آخاندا
قيزلار اوْنا صف باغلييوب باخاندا
سلام اولسون شوْکتوْزه ، ائلوْزه !
منيم دا بير آديم گلسين ديلوْزه

فارسى :

(١)
حيدربابا چو ابر شَخَد ،‌ غُرّد آسمان
سيلابهاى تُند و خروشان شود روان
صف بسته دختران به تماشايش آن زمان
بر شوکت و تبار تو بادا سلام من
گاهى رَوَد مگر به زبان تو نام من

آذرى :

(٢)
حيدربابا ، کهليک لروْن اوچاندا
کوْل ديبينَّن دوْشان قالخوب ، قاچاندا
باخچالارون چيچکلنوْب ، آچاندا
بيزدن ده بير موْمکوْن اوْلسا ياد ائله
آچيلميان اوْرکلرى شاد ائله

فارسى :

(٢)
حيدربابا چو کبکِ تو پَرّد ز روى خاک
خرگوشِ زير بوته گُريزد هراسناک
باغت به گُل نشسته و گُل کرده جامه چاک
ممکن اگر شود ز منِ خسته ياد کن
دلهاى غم گرفته ، بدان ياد شاد کن

rezaaa

وداع استاد شهريار با "لسان الغيب حافظ شيرازي" *

787878787878787878787878787878787878

به توديع تو جان ميخواهد از تن شد جدا ، حافظ

به جان كندن وداعت ميكنم حافظ ، خداحافظ

ثناخوان توام تا زنده ام ، اما يقين دارم

كه حق چون تو استادي نخواهد شد ادا، حافظ

من از اول كه با خوناب اشك دل وضو كردم

نماز عشق راهم باتو كردم اقتدا ، حافظ

هم از چاهم دراوردي ، و هم راهم نشان دادي

كه هم حبل المتين بودي و هم نورالهدي ، حافظ

تو صاحب خرمني و من گدائي خوشه چين اما

به انعام تو شايستن نه حد هر گدا حافظ

به شعري كز تو در آغاز فصل كودكي خواندم

به گوش جان هنوزم از خدا آيد ندا حافظ

به روي سنگ قبر تو نهادم سينه اي سنگين

دو دل باهم سخن گفتند بي صوت و صدا حافظ

در اينجا جامه شوقي قبا كردن نه درويشي ست

تهي كن خرقه ام از تن كه جان بايد فدا حافظ

تو عشق پاكي و پيوند حسن جاودان داري

نه حسنت انتها دارد نه عشقت ابتدا حافظ

سخن را گر همه يك جمله دستوري انگاريم

تو و سعدي خبر بوديد و باقي مبتدا حافظ

هر آنكو زنگ غم دارد بدل از غمزه خوبان

تو بزدائي غمش از دل بسازي غمزدا حافظ

مگو دل ميكنم از تو ، بيا مهمان براه انداز

كه با حسرت وداعت ميكنم حافظ ، خداحافظ

setare_soheil

حيدر بابا

setare_soheil

حيدر بابا

setare_soheil

حيدر بابا

MehR

********حافظ شيرازي*********

اگر آن ترك شيرازي بدست آرد دل ما را
به خال هندويش بخشم سمرقند و بخارا را

************************************

***صائب تبريزي***

اگر آن ترك شيرازي بدست آرد دل ما را
به خال هندويش بخشم سر و دست و تن و پا را
هر آنكس چيز مي بخشد زمال خويش مي بخشد
نه چون حافظ كه مي بخشد سمرقند و بخارا را

**************************************

*********شهريار**********

اگر آن ترك شيرازي بدست آرد دل ما را
به خال هندويش بخشم تمام روح و اجزا را
هر آنكس چيز مى بخشد بسان مرد مى بخشد
نه چون صائب كه مى بخشد سر و دست و تن و پا را
سر و دست و تن و پا را به خاك گور مى بخشند
نه بر آن ترك شيرازي كه برده جمله دل ها را
*************************************

tanse

گیسویم دلی شکسته و چنگی گسسته
ولی به زخمه غیبی هنوز می مویم
خمیده تاکم و آشفته بید مجنونی
که سرنگون و سرافکنده بر لب جویم
نهفته قند و سخن پشت آبگینه و من
به شوق طوطی تصویر خود سخنگویم
به سحر غمزه ی جانان به جان زنندم تیر
که بسته اند به زنجیر سحر و جادویم
نه منحصر به سرود و ترانه ام دستان
که داستان به فسون و فسانه میگویم
گیاه دانه ی عشقم فشرده در دل خاک
چنان که دم به دمم میدمند می رویم
گیاه زرد خزانم در آب و گل لیکن
به جان و دل گل مینای باغ مینویم
سر دوراهه رسیدیم و سرنوشت این بود
برو پدر! تو از آن سو و من از این سویم
برس به دادم و این بند زانوان بگشای
به روز وعده که جان می رسد به زانویم
چگونه بر جهم از چنبر کمانه ی چرخ
که نه فلک همه چوگان و من یکی گویم
میان دلبر و من غیر من حجابی نیست
گر این حجاب فکندیم من همه اویم
به چنگ رودکی و توسن سمرقندی
چه بیم دشت بخارا و رود آمویم
به بوی یاسمن و زلف سنبلم مفریب
غلام سنبل آن زلف یاسمن بویم
به شهر خویش اگر شهریار شیرین کار
به شهر خواجه همان سائل سر کویم

parsa_hesteps0

همانطور که میدونید شبکۀ 2 سریال شهریار را گذاشته است که بسیار زیباست.من خودم به شخصه
اینقدر به شهریار توجه نکرده بودم واقعا شعر های زیبایی دارد.غزل های های او را حتما بخوانید.من که لذت بردم

چه میکشم

در وصل هم ز عشق تو ای گل در آتشم
عاشق نمی شوی که ببینی چه می کشم
با عقل آب عشق به یک جو نمی رود
بیچاره من که ساخته از آب و آتشم
دیشب سرم به بالش ناز وصال و باز
صبحست و سیل اشک به خون شسته بالشم
پروانه را شکایتی از جور شمع نیست
عمریست در هوای تو میسوزم و خوشم
خلقم به روی زرد بخندند و باک نیست
شاهد شو ای شرار محبت که بی غشم
باور مکن که طعنه ی طوفان روزگار
جز در هوای زلف تو دارد مشوشم
سروی شدم به دولت آزادگی که سر
با کس فرو نیاورد این طبع سرکشم
دارم چو شمع سر غمش بر سر زبان
لب میگزد چو غنچه ی خندان که خامشم
هر شب چو ماهتاب به بالین من بتاب
ای آفتاب دلکش و ماه پری وشم
لب بر لبم بنه بنوازش دمی چونی
تا بشنوی نوای غزلهای دلکشم

ساز صبا به ناله شبی گفت شهریار
این کار تست من همه جور تو می کشم

parsa_hesteps0

در سال ۱۳۰۲ استاد شهریار در دارلفنون مشغول تحصیل علم طب بود. در همان تهران با دختری با نام پری آشنا می شود و ماجرای عاشقانه ای در زندگی اش آغاز می گردد. از آنجایی که ورود چنین عشق هایی در ابتدا خوب است و بعدا اوضاع قمر در عقرب می شود یا به قول جناب حافظ "که عشق آسان نمود اول ولی افتاد مشکل ها" زندگی را تیره و تار می کند، اوایل همه چیز به خوبی پیش می رود و حتی پدر و مادر پری راضی به وصلت این دو عاشق و معشوق می شوند.

تا اینکه شبی استاد شهریار خوابی می بیند. در آن خواب پری در استخری در حال غرق شدن بوده و تا استاد شهریار به داخل استخر می پرد تا او را نجات دهد او را نمی یابد و در عوض در کف استخر گوهری درخشانی را می بیند. دقیقا بعد از دیدن این خواب اوضاع به کلی تغییر می کند.

پدر پری که تا آن زمان نظر موافقی نسبت به شهریار داشت به خاطر مصلحت اندیشی ترجیح می دهد که دخترش با تیمورتاش وزیر دربار رضاخان ازدواج کند. تیمورتاش هم که در آن زمان فرد بسیار قدرتمندی بوده برای اینکه شهریار را از سرراهش بردارد به بیمارستانی که او در آنجا دوره انترنی خود را می گذرانده می رود و در اتاق رئیس بیمارستان او را تهدید به زندانی شدن می کند. شهریار بسیار دلشکسته شب از مادر پری می خواهد که پری به دیدارش بیاید و برای آخرین بار او را ببیند اما پری نمی آید. شهریار ترک تحصیل می کند و از تهران به نیشابور می رود.

پری با تیمورتاش ازدواج می کند اما بعد از مدتی تیمورتاش مورد غضب رضاخان قرار گرفته و با آمپول هوا در زندان او را می کشند. پس از او پری با چراغعلی خان پهلوی (امیر اکرم) ازدواج می کند اما او نیز پس از مدتی به اتهام خیانت توسط رضاخان کشته می شود. پس از این واقعه پری به خانه پدری اش باز می گردد.

استاد شهریار در سال ۱۳۱۴ به تهران باز می گردد اما زندگی در تهران او را به یاد خاطرات گذشته اش می اندازد و او دچار بیماری افسردگی شدیدی می گردد به حدی که در بیمارستان بستری می شود. پری در بیمارستان به ملاقات او می رود و در آنجاست که شهریار این شعر را می سراید:

آمدی جانم به قربانت ولی حالا چرا

بی وفا حالا که من افتاده ام از پا چرا

نوش دارویی و بعد از مرگ سهراب آمدی

سنگدل این زودتر می خواستی حالا چرا

عمر مارا مهلت امروز و فردای تو نیست

من که یک اکروز مهمان توام فردا چرا

نازنینا ما به ناز تو جوانی داده ایم

دیگر اکنون با جوانان ناز کن با ما چرا

تو از آن دگری، رو که مرا یاد تو بس

خود تو دانی که من از کان جهان دگرم

sana2001

نی محزون